ქართული კინოს აღმოჩენა. პრეზენტაცია თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმთან ერთად MOMA, New York
სექტემბერი 23, 2014
 
BAM/PFA და MOMA ერთობლივად აწყობენ ქართული ფილმების ყველაზე ფართომასშტაბიან რეტროსპექტივას აშშ-ში. რეტროსპექტივა მოიცავს ორმოცდაათამდე მხატვრულ ფილმს და ქართული კინოს საუკუნოვან ისტორიას. ბერკლის პრეზენტაცია იხსნება სექტემბერში და გაგრძელდება 2015 წლის გაზაფხულამდე.

 —

 

 

კალიფორნიის უნივერსიტეტი, ბერკლის ხელოვნების მუზეუმი და Pacific Film Archive (BAM/PFA), ნიუ-იორკის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმთან (MოMA) ერთად, აწყობენ ქართული ფილმების ფართომასშტაბიან რეტროსპექტივას სახელწოდებით “ქართული კინოს აღმოჩენა”. ზემომოყვანილი ორგანიზაციების თანამშრომლობის შედეგად, შესაძლებელი გახდა აშშ-ში ქართული კინოს საუკუნოვნი ისტორიის წარმოჩენა, რაც მოიცავს 1907 – 2014 წლებში შექმნილ ფილმებს. ქართული ფილმები სხვადასხვა სტილშია შექმნილი და მათი თემატიკა მოიცავს სატირას საბჭოთა ბიუროკრატიულ სისტემაზე, ფილოსოფიურ ჭვრეტას, ჰუმანიზმის ტრადიციებს, ლირიკულ, პოეტურ ხედვას, რეგიონის თვალწარმტაც პეიზაჟებს და ა.შ. BAM/PFA და MოMA წარუძღვებიან პარალელურ პროგრამებს ამა წლის შემოდგომაზე. რეტროსპექტივის ორგანიზატორები არიან BAM/PFA-ს მთავარი კურატორი ფიმების დარგში სიუზენ ოქსტობი და MOMA-ს კინოგანყოფილების კურატორი იუტა იენსენი.

BAM/PFA პრეზენტაცია იწყება 26 სექტემბერს და გაგრძელდება 2015 წლის გაზაფხულამდე.
წარმოდგენილი 50-მდე ფილმი მოპოვებულია როგორც BAM/PFA-ს საბჭოთა ფილმების კოლექციიდან, ასევე საერთაშორისო არქივებიდან. PFA-ს ჩვენებებს დაესწრებიან საპატიო სტუმრები, მათ შორის ქართული კულტურისა და კინოს თვალსაჩინო წარმომადგენლები. მუნჯი ფილმების ჩვენება ჩაივლის ცნობილი პიანისტის ჯუდით როზენბერგის აკომპანიმენტის ქვეშ. ნიკოლოზ შენგელაიას “ელისო” (1928) ნაჩვენები იქნება კარლ ლინიჩის კომპოზიციის კომპანიმენტით, რომელიც სპეციალურად ამ ჩვენებისთვის შეუკვეთა BAM/PFA-მ და რომელსაც შეასრულებს ანსამბლი “ტრიო კავკასია” (ალან გასერი, სტიუარტ გელცერი და კარლ ლინიჩი).
 
ქართული კინოს რეტროსპექტივა იანვარ-აპრილში გადაინაცვლებს ვაშინგტონის ეროვნულ გალერაში, 2015 წლის აპრილ-მაისში კი ჩატარდება ტორონტოს სინემათეკაში TIFF.  სხვადასხვა ქალაქებში კინოჩვენებების ორგანიზატორია BAM/PFA.
 

 

ქვემომყვანილი მიმოხილვა აღებულია სიუზან ოქსტობის ნაშრომიდან, რომელიც გამოქვეყნდა “ქართული კინოს აღმოჩენის” ბროშურაში და ეხება პროგრამის ფარგლებში წარმოდგენილი ფილმების რეჟისორებსა და კინოჩვენებებს. პროგრამა მოიცავს სამ ძირითად პერიოდს: მუნჯი კინოს ეპოქის შესანიშნავ ფილმებს, ნარატიული ფილმების აყვავების ხანას – 1950-იან 1980-იან წლებს, ასევე თანამედროვე ქართული კინოს “ახალ ტალღას.”

ქართული კინოს აღმოჩენა არის კალიფორნიის უნივერსიტეტის, ბერკლის ხელოვნების მუზეუმის, Pacific Film Archive -ის და ნიუ-იორკის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმის თანამშრომლობის შედეგი.
 
ღონისძიების ორგანიზატორები არიან: სიუზან ოქსტობი, კურატორი ფილმების დარგში, BAM/PFA, და იუტა იენსენი, კურატორი, ნიუ-იორკის თანამედოვე ხელოვნების მუზეუმის კინოგანყოფილება.

BAM/PFA-ს რეტროსპექტივას მხარს უჭერს ენდი ვარჰოლის ფონდის ვიზუალური ხელოვნების საკურატორო სტიპენდიების პროგრამა, რომელმაც ფართომასშტაბიანი კვლევის საშუალება მოგვცა, ასევე ხელოვნების ეროვნული მხარდაჭერის ფონდი, რომელიც დაგვეხმარა BAM/PFA-ს მიერ სხვადასხვა ქალაქში მოწყობილი ჩვენებების პროგრამებისა და ბროშურების შექმნაში.

დიდ მადლობას ვუხდით საქართველოს კულტურისა და ძეგლთა დაცვის სამინისტროს, საქართველოს ეროვნულ კინოცენტრს და საქართველოს ეროვნულ არქივს; მოსკოვის “გოსფილმფონდს”; ბერლინის კინოსა და ვიდეო ხელოვნების ინსტიტუტ “არსენალს”; Eye Film Institute-ს, ამსტერდამი; ტულუზის სინემათეკას; საფრანგეთის სინემათეკას, პარიზი; ბრიტანეთის კინოინსტიტუტს, ლონდონი; ასევე პორდენონეს მუნჯი ფილმების კინოფესტივალს საკვლევი მასალისა და კინოფირების საარქივო ასლების მოპოვებაში გაწეული დახმარებისთვის.